29. jún. 2010
Ofgreiðslur neytenda koma til lækkunar á skuld
Í sérfræðiáliti sem talsmaður neytenda birti á vef sínum í fyrradag er m.a. vikið að endurgreiðslurétti neytenda og talið að skortur á fyrirvörum komi ekki að sök.
Í lögfræðiáliti sérfræðings í kröfurétti og fullnusturéttarfari sem birt var á vef talsmanns neytenda sl. sunnudag var m.a. svarað annarri meginspurningu um líkleg réttaráhrif niðurstöðu Hæstaréttar um gengistryggð bílalán:
Hvað stendur eftir af skuld sem byggði á ólögmætri gengistryggingu?
Endurgreiðsluréttur neytenda skýr í lögum
Því er svarað á þennan hátt:
„Ljóst má vera að fjármögnunarfyrirtækin er töpuðu málum sínum í Hæstarétti 16. júní sl. bíður ærið verkefni þar sem þau þurfa að reikna út heildarfjárhæð afborgana sem skuldari hefur þegar greitt og þess sem hann hefði átt að greiða. Ekki verður séð að skuldari tapi neinum rétti þó hann hafi ekki greitt af láni með fyrirvara þar sem allar greiðslur sem hann innti af hendi fóru inn á lánið og eiga því með réttu að koma til lækkunar á því. Hafi skuldari greitt meira inn á lánið en rétt var öðlast hann rétt til endurgreiðslu og fer um slíka kröfu skv. 18. gr. laga um vexti og verðtryggingu.“
Í lok álitsins er einnig fjallað um vandasama úrvinnslu á örlögum neytenda í kjölfar ólögmætrar beitingar á vanefndaúrræðum:
„Erfiðast verður hins vegar fyrir fjármögnunarfyrirtækin að vinda ofan af þeim lánum sem hafa farið í vanskil, en í þeim tilvikum hafa þau krafist greiðslu dráttarvaxta, farið í kostnaðarsamar innheimtuaðgerðir o.s.frv. Líklegt má telja að slíkar aðgerðir hafi verið óheimilar þar sem kröfuhafinn gætti þess ekki að reikna afborganir rétt út en slíkt stendur honum nær. Þannig hafa fjármögnunarfyrirtækin haft uppi rangar kröfur sem aftur leiddu til þess að vanefndaúrræðum var beitt.“
Á þetta benti talsmaður neytenda fyrir réttu hálfu ári á vef sínum, þ.e. að bankar væru bótaábyrgir gagnvart neytendum ef þeir innheimta ólögmæt gengislán. Í útdrætti viðvörunar embættisins segir:
„Bankar - og jafnvel æðstu stjórnendur þeirra - geta orðið bótaábyrgir gagnvart neytendum fari svo að Hæstiréttur fallist á að gengislán hafi verið ólögmæt eins og haldið hefur verið fram - en í nýlegum héraðsdómi var þó ekki fallist á þau rök. Sama á við ef fallist verður á rök um forsendubrest.“
***
Sjá nánar álitið á vef embættisins í gær en nánar verður fjallað um það hér á morgun.
Til baka
Fréttasafn
Heimilt er að birta merki talsmanns neytenda með fréttum af vef embættisins - www.tn.is - en óskað er eftir því að þeirrar heimildar sé getið.